Skip to main content

اصطلاحات ویژه نور پردازی + انواع و کاربرد در هنگام وقوع حوادثی مانند: خاموشی برق، حریق و دود، مسدود شدن مسیرهای اصلی ساختمان افراد برای خروج به روشنایی نیازمندن پس چراغ‌های نورپردازی اضطراری از الزامات یک ساختمان هستند. همچنین، این چراغ‌ها از استرس و تنش در هنگام وقوع حوادث در ساختمان‌ها و مکان‌های عمومی جلوگیری می‌کنند.  لذا، برای تضمین ایمنی خروج افراد در هنگام حوادث بهتر است راهکارهای ایمنی را از قبل در نظر بگیریم. از این جهت استفاده از سیستم چراغ‌های اضطراری می‌تواند به عنوان یک راهکار موثر برای خروج ایمن افراد از ساختمان مورد استفاده قرار گیرد.

در این مقاله ما به اینکه چراغ‌های اضطراری چیست و چه کاربردهایی دارد بصورت کامل می‌پردازیم. همچنین به انواع چراغ‌های اضطراری اشاره می‌کنیم. پس با ما همراه باشید.

چراغ های اضطراری چیست؟

چراغ‌های روشنایی اضطراری یکی از الزامات اولیه برای ایمنی تمامی ساختمان‌های مدرن است و برای همه ساختمان‌ها الزامی است؛ این چراغ‌های اضطراری در صورت خاموشی یا قطعی برق استفاده می‌شوند. از جهت دیگر، این چراغ‌های اضطراری با باتری های قابل شارژ توان مصرفی خود را تأمین می‌کنند، این باتری‌ها می‌توانند در داخل چراغ‌های نورپردازی اضطراری به صورت سیستم باتری مرکزی قرار گیرند.
همچنین، چراغ های اضطراری به سه دسته اساسی تقسیم می شوند: چراغ های تامین مرکزی و چراغ های شارژی اضطراری و چراغ‌های دو کاره که در اکثر ساختمان‌ها استفاده از ترکیبی از انواع چراغ‌های روشنایی ضروری است.
در نهایت، با استفاده از چراغ های اضطراری و نشانه‌های مشخص کننده مسیر خروج می‌توان به شناسایی مکان‌های خطرناک و تأمین میزان روشنایی لازم برای دیدن اشیاء و افراد پرداخت و اضطراب و سردرگمی در شرایط اضطراری را کاهش داد.

انواع چراغ های اضطراری نور پردازی

همانطور که اشاره کردیم چراغ‌هتی اضطراری به سه دسته کلی تقسیم می‌شوند. این سه دسته شامل Maintained ، NON-Maintained Combined Emergency Lighting هستند که در این قسمت بطور کامل به آن‌ها میپردازیم.

چراغ های اضطراری نورپردازی Maintained

این چراغ به گونه‌ای طراحی شده است که در هر دو حالت وصل و قطع برق روشن می‌ماند. بنابراین، می‌توان از این چراغ به عنوان یک منبع نور عمومی در هنگام وصل برق شهر و هم برای روشنایی در حالت اضطراری و قطع برق استفاده کرد. این نکته را در نظر داشته باشید، در حالت اضطراری و قطع برق نور خروجی و توان مصرفی چراغ در این مدل کاهش می‌یابد.

چراغ های اضطراری نورپردازی NON-Maintained

این چراغ طوری طراحی شده است هنگام وصل بودن برق خاموش است و فقط زمانی که برق قطع می‌شود این چراغ روشن می‌شود. از این جهت این چراغ برای روشنایی در حالت اضطراری هنگام قطع برق استفاده می‌شود.

 چراغ اضطراری Combined Emergency Lighting

چراغ‌های combined این قابلیت را دارند در هر دو حالت Maintained و Non-Maintained باشند؛ این نوع روشنایی دو یا چند منع نور یا یک منبع با قابیلت تامین حداقل ۲ سظح روشنایی دارد که در حالت عادی یک لامپ روشن است و در زمان قطع برق یا شرایط اضطراری هر دو لامپ روشن می‌شود. همچنین، از این چراغ در مکان‌های خروج اضطراری استفاده می‌شود.

منبع تغذیه چراغ های اضطراری چیست؟

چراغ‌های اضطراری می‌توانند منبع تغذیه خود را به شکل باتری داخلی داشته باشند که به آن باتری داخلی یا باتری سرخود (Single Point)  می‌گویند. به علاوه، نوعی دیگر سیستم وجود دارد که به آن سیستم باتری مرکزی یا Central Battery می‌گویند در این مدل یرق مورد نیاز از منبع باتری مرکزی تامین می‌شود؛ در این نوع سیستم عملکرد از طریق DC یا AC از طریق کابل و تابلوهای توزیع مخصوص به چراغ‌های اضطراری انتقال می‌یابد. در نهایت، برای تصمیم‌گیری در مورد استفاده از سیستم باتری مرکزی یا سر خود باید بگوییم جدا از مسائل فنی باید هزینه را هم در نظر گرفت و مورد بررسی قرار داد. برای مثال: در پروژه‌ای که طول عمر و نگهداری آسان اولویت اول باشد هزینه بالاتری را باید پرداخت کرد.

در چه مکان هایی باید از چراغ های اضطراری نورپردازی استفاده کرد ؟

  • در محل‌های تغییر ارتفاع و منتهی به خروج
  • پله‌ها ، راه پله و تقاطع‌ها
  • نقشه ساختمان‌ها
  • راه‌پله های فرار و مسیرهای خروج
  • اتاق‌های کنترل و مکان‌های پرخطر
  • راهروهای طولانی
  • محل خروج اضطراری
  • اتاق های جلسه و کنفرانس
  • مکان‌های بدون پنجره

شایان ذکر است، در راه‌پله‌های اضطراری در قسمت پله‌ها حداقل باید یک چراغ سفید در قسمت پاگرد نصب شود. همچنین، تمامی مسیر‌های خروج تا رسیدن به منطقه امن باید روشن باشد. به علاوه چراغ اضطراری باید در نزدیک‌ترین قسمت به تقاطع‌ راهروها یا مسیری که شخص منجر به تغییر جهت حرکت است نصب شود.

از جهت دیگر، پله‌ها و پاگردها باید مستقیما نور را از چراغ اضطراری نصب شده دریافت کنند، بطوری که حداقل نور برای یک پله ۱ لوکس باشد.

مقدار نورپردازی اضطراری در هر مکانی باید چقدر باشد ؟

مقدار روشنایی در هر مکانی نسبت به محل و اندازه متفاوت است. در این قسمت به سه مکان مهم که چه مقدار نور اضطراری باید در این مکان‌ها باشد و الزامی است میپردازیم.

مسیر فرار (Escape Route)

در مسیرهای فرار، برای خروج و رسیدن به نقطه امن باید در مسیر خروج  با عرض ۲ متر در امتداد خط مرکزی حداقل یک لوکس و در باند مرکزی به عرض ۱ متر حداکثر و حداقل۵/ ۰  لوکس روشنایی الزامی است. همچنین، برای مکان‌هایی با عرض بیشتر از ۲ متر باید آن را به دو بخش تقسیم کرد یا آن را یک اتاق بزرگ در نظر گرفت.

اتاق های بزرگ (Open Area)

به مکان‌هایی که مساحت آن‌ها بیشتز از ۶۰ متر مربع است مانند: دفاتر بزرگ، اتاق‌های مونتاژ و مکان‌های عمومی اتاق‌های بزرگ یا open area گفته می‌شود. لذا برای این مکان‌ها حداقل ۰.۵ لوکس روشنایی لازم است. همچنین، ۴۰:۱ برای حداقل به حداکثر شدت روشنایی الزامیست. به این نکته دقت داشته باشید برای مساحبه روشنایی اتاق‌های بزرگ می‌توان از فضایی به فاصله ۰.۵ متر از اتاق چشم پوشی کرد و آن را در نظر نگرفت.

مناطق پرخطر(High Risk Area)

به محل قرارگیری ماشین آلات صنعتی یا اتاق‌های کنترل که نیاز به روشنایی زیادی دارند مناطق پرخطر می‌گویند. در این مکان‌ها باید در شرایط اضطراری شدت روشنایی ۱۰ درصد بیشتر باشد. به علاوه میزان روشنایی نباید از ۱۵ لوکتس کمتر شود و روشنایی در حالت اضطراری باید کمتر از ۰.۵ ثانیه برقرارشود در غیر این صورت خسارت‌های جبران ناپذیری به همراه دارد.

کلام آخر

در این مقاله به‌صورت کامل به انواع چراغ‌های نورپردازی و مکان‌های مورد استفاده پرداختیم. همچنین به میزان روشنایی مورد نیاز برای مکان‌های اضطراری اشاره کردیم. در صورتی که در زمینه چراغ‎‌های نور پردازی در زمان اضطراری سوالی برایتان به‌وجود آمده است آن را در بخش نظرات ثبت کنید.

سوالات متداول